“Het vertrouwen in de pensioensector heeft een flinke deuk opgelopen doordat we beloftes uit het verleden niet hebben kunnen waarmaken. Voor herstel van vertrouwen is het belangrijk dat we deze zogenaamde verwachtingskloof dichten. Dit kunnen we doen door directer, relevanter en completer te communiceren naar onze deelnemers. Een voorbeeld: wij hebben als ABP indexatie aan onze deelnemers beloofd. Toch verwachten we de komende jaren op de nullijn te blijven. Kortom, onze indexatiebelofte kunnen we de komende jaren niet waarmaken. Dat is niet fijn, maar het maakt het pensioen dat we bieden nog niet slecht. We moeten daar gewoon eerlijk en duidelijk over zijn.” De nieuwe Wet pensioencommunicatie is belangrijk bij deelnemerscommunicatie. Deze wet moet er immers voor zorgen dat deelnemers beter op de hoogte zijn van hun pensioen. De nieuwe wet geeft ons meer mogelijkheden om deelnemers te informeren over hun persoonlijke situatie. Voor de hele pensioensector geldt dat we een omslag doormaken. Deelnemers dragen meer eigen verantwoordelijkheid en pensioenfondsen moeten nieuwe invulling geven aan hun zorgplicht.

Inzicht in eigen situatie geven

Uit onderzoek van het Sociaal en Cultureel Planbureau blijkt dat deelnemers vooral de zekerheid willen van een koopkrachtig pensioen, maar die garantie is er niet meer. Pensioenfondsen moeten deelnemers helpen om inzicht te krijgen in hun eigen pensioen, en vooral om dat inzicht zo aan te bieden dat het aansluit op de persoonlijke situatie. Dat is belangrijk, omdat de verschillen tussen deelnemers onderling groot zijn. Voor iedere deelnemer betekent goed pensioen iets anders. De situatie dat iemand bij een bedrijf werkt en daar veertig jaar pensioen opbouwt, is niet langer de norm maar de uitzondering. Het maakt nogal uit of je een rijksambtenaar bent met een partner die ook een hoog salaris heeft of dat je een politieagent bent met twee gestrande huwelijken.

Meer transparantie en uitlegbaarheid

“Het helder uitleggen van pensioen en versimpelen ervan loopt als een rode draad door mijn werk als voorzitter. We hebben met zijn allen de pensioen- regelingen veel te ingewikkeld gemaakt. Het ABP pensioenreglement bijvoorbeeld beslaat honderdvijftig pagina’s. Ik snap wel waarom het zo ingewikkeld is geworden. Achter elke bepaling staat een maatregel uit het verleden. Toch dring ik erop aan om de pensioenregelingen te vereenvoudigen mochten we stappen vooruit willen zetten. Transparantie en uitlegbaarheid van pensioen staat gelukkig hoog op de politieke agenda. Dat is belangrijk, want we staan voor grote veranderingen.” “Het tweede pijler pensioen gaat wellicht van een (schijnbaar) gegarandeerde pensioenuitkering over naar een pensioen gebaseerd op persoonlijke kapitaalopbouw met collectieve risicodeling. Een dergelijk nieuw pensioensysteem moeten we wel goed uit kunnen leggen.”

Duurzaamheid en rendement

Een ander belangrijk punt is het verduurzamen van de sector. Duurzaam en verantwoord beleggen is vooral een kans en geen belemmering. Duurzaamheid heeft de toekomst en het bewustzijn hiervoor neemt sterk toe. Code oranje van het KNMI over klimaatverandering; steeds meer bedrijven die duurzaamheid niet alleen met de mond belijden. De pensioensector moet ook hierin meegaan. ABP is hard bezig om haar aandelenportefeuille stapsgewijs te verduurzamen. Elk bedrijf waarin wij beleggen moet als het ware opnieuw solliciteren om in onze beleggingsportefeuille te blijven. Daarnaast doen wij aan engagement als belangrijk onderdeel van ons nieuwe beleid Verantwoord Beleggen. Ons doel is bedrijven die op de goeie, duurzame weg zijn, te stimuleren dat sneller en intensiever te doen. We hebben onszelf vijf jaar gegeven onze ambities te bereiken en we hebben er alle vertrouwen in dat ons dat gaat lukken. Ik verwacht dat duurzaamheid en rendement samengaan. Die energietransitie kan doorzetten, maar we moeten daarin wel samenwerken: de pensioenfondsen, de overheden en het bedrijfsleven.’